กลุ่ม Toyota กำลังเผชิญศึกเต็มรูปแบบกับกองทุน hedge fund สาย activist อย่าง Elliott Investment Management จากสหรัฐ หลัง Elliott ออกมาเรียกร้องให้ผู้ถือหุ้นปฏิเสธแผนการซื้อหุ้น Toyota Industries ทั้งหมดเพื่อนำบริษัทออกจากตลาด มูลค่าราว 5.4 ล้านล้านเยน (ประมาณ 35,000 ล้านดอลลาร์) โดยให้เหตุผลว่าราคาเสนอซื้อไม่สะท้อนมูลค่าที่แท้จริงของกิจการ
ดีลดังกล่าวเป็นการทำ tender offer โดยกลุ่ม Toyota เพื่อซื้อหุ้นสาธารณะทั้งหมดของ Toyota Industries ซึ่งถือเป็นบริษัทดั้งเดิมที่ให้กำเนิด Toyota Group และยังเป็นผู้ผลิตชิ้นส่วนและเครื่องจักรอุตสาหกรรมรายสำคัญ โดยราคาที่ Toyota เสนออยู่ในระดับที่ถูกมองว่าเป็น “ส่วนลด” เมื่อเทียบกับมูลค่าที่นักลงทุนบางส่วนประเมิน
ศึก proxy war และเดิมพันด้านธรรมาภิบาล
Elliott ซึ่งเป็นหนึ่งในผู้ถือหุ้นรายใหญ่ของ Toyota Industries ระบุว่าข้อเสนอซื้อกิจการครั้งนี้กดมูลค่าผู้ถือหุ้นส่วนน้อย และพยายามโน้มน้าวให้ผู้ถือหุ้นรายอื่นไม่ตอบรับ tender offer ขณะที่ฝั่ง Toyota ชี้แจงว่าราคาที่เสนอมีความเป็นธรรมเมื่อเทียบกับปัจจัยพื้นฐานและสภาวะตลาด
การเผชิญหน้าครั้งนี้กำลังก่อตัวเป็น “proxy war” ระหว่างฝ่ายบริหารกับนักลงทุนสถาบัน โดยแต่ละฝ่ายเร่งทำแคมเปญชี้แจงและล็อบบี้ผู้ถือหุ้นก่อนเส้นตายการตอบรับข้อเสนอซื้อหุ้น ซึ่งจะเป็นตัวชี้ชะตาว่าดีลมูลค่า 35,000 ล้านดอลลาร์นี้จะสำเร็จหรือไม่
นักวิเคราะห์มองว่าผลลัพธ์ของการเข้าซื้อ Toyota Industries ครั้งนี้จะเป็นอีกกรณีทดสอบสำคัญของทิศทางการปฏิรูปธรรมาภิบาลกิจการในญี่ปุ่น โดยเฉพาะประเด็นการคุ้มครองผู้ถือหุ้นส่วนน้อยและมาตรฐานด้านความเป็นธรรมของราคาซื้อกิจการ
คลื่น M&A ญี่ปุ่นและบทบาทกองทุน activist
กรณีดังกล่าวยังเกิดขึ้นท่ามกลางกระแส M&A ภายในประเทศญี่ปุ่นที่พุ่งสูง และการเพิ่มบทบาทของกองทุน activist ที่เข้ามาเคลื่อนไหวมากขึ้นในตลาดหุ้นญี่ปุ่น ซึ่งผลของดีลนี้อาจส่งสัญญาณไปยังดีลซื้อกิจการอื่นๆ และต่อท่าทีของบริษัทญี่ปุ่นต่อแรงกดดันจากนักลงทุนเชิงรุกในอนาคต
